Nadwyżka prądu z fotowoltaiki nie przepada jej wartość trafia na Twój depozyt prosumencki!
- Nadwyżki energii są sprzedawane do sieci, a ich wartość trafia na wirtualne konto depozyt prosumencki.
- Środki z depozytu służą do obniżania rachunków za prąd pobrany z sieci i są ważne przez 12 miesięcy.
- Po roku niewykorzystane środki nie przepadają w całości 20% ich wartości jest zwracane prosumentowi.
- Kluczem do maksymalizacji zysków jest autokonsumpcja, czyli bieżące zużycie produkowanej energii.
- Magazyny energii oraz świadome zarządzanie zużyciem znacząco zwiększają opłacalność instalacji.
Czy nadwyżka prądu z fotowoltaiki przepada? Rozliczamy się z net-billingiem
Wielu prosumentów, szczególnie tych nowych lub planujących inwestycję w fotowoltaikę, zadaje sobie pytanie: "Co dzieje się z nadwyżkami prądu, którego nie zużyję na bieżąco?". Obawy o to, że wyprodukowana, a niewykorzystana energia po prostu "przepada", są dość powszechne. Chcę Cię jednak uspokoić: w obowiązującym systemie net-billing energia nie przepada. Jest ona rozliczana finansowo, co oznacza, że jej wartość zasila Twoje wirtualne konto. Kluczem jest zrozumienie, jak dokładnie działa ten mechanizm, aby maksymalnie wykorzystać potencjał swojej instalacji.
Net-billing w praktyce: Jak działa Twój wirtualny portfel energii?
Dla wszystkich instalacji fotowoltaicznych przyłączonych do sieci po 31 marca 2022 roku obowiązuje system rozliczeń zwany net-billingiem. Jego podstawowa zasada jest prosta: nadwyżki energii elektrycznej, które Twoja instalacja wyprodukuje i których nie zużyjesz na bieżąco, są wprowadzane do sieci. Nie są one jednak "magazynowane" fizycznie w sieci, jak to miało miejsce w poprzednim systemie. Zamiast tego, ich wartość finansowa jest sprzedawana, a uzyskane w ten sposób środki trafiają na Twoje wirtualne konto, które nazywamy depozytem prosumenckim. To taki Twój osobisty, wirtualny portfel energii, z którego możesz "płacić" za prąd pobrany z sieci w momentach, gdy Twoja instalacja nie produkuje wystarczająco dużo.
Czym jest depozyt prosumencki i jak na niego trafiają środki?
Depozyt prosumencki to nic innego jak wirtualne konto prowadzone przez Twojego sprzedawcę energii. To właśnie na nie trafia wartość finansowa energii, którą Twoja instalacja fotowoltaiczna wprowadziła do sieci. W praktyce wygląda to tak, że za każdą jednostkę energii, którą oddasz do sieci, otrzymujesz ekwiwalent pieniężny, który zasila ten depozyt. Środki zgromadzone na tym koncie mają konkretne przeznaczenie: służą do obniżania Twoich rachunków za energię elektryczną, którą pobierasz z sieci w okresach mniejszej produkcji (np. wieczorem, w nocy, zimą). Ważne jest, aby pamiętać, że te środki są ważne przez 12 miesięcy, licząc od miesiąca, w którym energia została wprowadzona do sieci. Po tym czasie ich los się zmienia, o czym opowiem za chwilę.
Cena ma znaczenie: Jak wyceniana jest energia, którą oddajesz do sieci?
Wartość energii, którą oddajesz do sieci, nie jest stała. Jest ona ustalana na podstawie rynkowych cen energii elektrycznej. Obecnie bazuje na rynkowej miesięcznej cenie energii elektrycznej (RCEm). To oznacza, że co miesiąc wartość Twojej sprzedanej energii jest wyliczana na podstawie średniej ceny z Towarowej Giełdy Energii z poprzedniego miesiąca. Co istotne, od 1 lipca 2024 roku system ma przejść na rynkową cenę godzinową. To będzie jeszcze bardziej dynamiczne, gdyż wartość energii będzie zależała od ceny w konkretnej godzinie jej wprowadzenia do sieci. W praktyce oznacza to, że energia oddawana do sieci w godzinach szczytowego zapotrzebowania, kiedy ceny są wyższe, będzie warta więcej. Dlatego świadome zarządzanie czasem zużycia i oddawania energii staje się coraz ważniejsze.
Niewykorzystane środki z depozytu: Co się z nimi dzieje po roku?
Wspomniałem wcześniej, że środki zgromadzone w depozycie prosumenckim są ważne przez 12 miesięcy. Co jednak dzieje się z tymi, których nie uda Ci się wykorzystać w tym okresie? Tutaj pojawia się aspekt, który budzi najwięcej pytań. Po upływie 12 miesięcy od momentu wprowadzenia energii do sieci, niewykorzystana kwota z depozytu nie przepada w całości. Sprzedawca energii ma obowiązek zwrócić prosumentowi 20% wartości tej energii, która została wprowadzona do sieci w danym miesiącu kalendarzowym i nie została rozliczona. Pozostałe 80% tej niewykorzystanej kwoty faktycznie "przepada" i staje się przychodem sprzedawcy. Jest to mechanizm, który ma zachęcać prosumentów do maksymalnego zużywania energii na własne potrzeby, czyli do autokonsumpcji.
Jak obliczyć, ile pieniędzy odzyskasz, a ile zostanie u sprzedawcy?
Obliczanie kwoty zwrotu jest dość proste. Weźmy przykład:
- Załóżmy, że w czerwcu ubiegłego roku wprowadziłeś do sieci nadwyżkę energii o wartości 100 zł.
- W ciągu kolejnych 12 miesięcy (do końca maja bieżącego roku) wykorzystałeś z tej kwoty 40 zł na pokrycie rachunków za prąd pobrany z sieci.
- Pozostała niewykorzystana kwota to 100 zł - 40 zł = 60 zł.
- Po upływie 12 miesięcy, sprzedawca energii zwróci Ci 20% z tych niewykorzystanych 60 zł.
- Obliczenie: 60 zł * 20% = 12 zł.
W tym scenariuszu, po roku, na Twoje konto bankowe zostanie przelane 12 zł, a pozostałe 48 zł (80% z 60 zł) zostanie u sprzedawcy energii. To pokazuje, jak ważne jest świadome zarządzanie energią, aby jak najwięcej środków z depozytu wykorzystać na bieżąco.
Autokonsumpcja: Klucz do większych oszczędności z fotowoltaiki
W systemie net-billing, w przeciwieństwie do poprzedniego net-meteringu, autokonsumpcja staje się absolutnym priorytetem. Dlaczego? Ponieważ każda kilowatogodzina, którą wyprodukujesz i zużyjesz na własne potrzeby, jest warta najwięcej. Unikasz wtedy zarówno sprzedaży energii do sieci po cenie rynkowej (często niższej niż cena zakupu), jak i późniejszego odkupienia jej od sprzedawcy, ponosząc przy tym dodatkowe opłaty dystrybucyjne. Zużywając własny prąd, oszczędzasz na pełnym koszcie zakupu energii z sieci. Bez dodatkowych urządzeń, takich jak magazyny energii, typowy poziom autokonsumpcji w polskich domach wynosi zazwyczaj około 20-30%. Moim zdaniem to zdecydowanie za mało, aby w pełni wykorzystać potencjał instalacji.
Proste sposoby na zwiększenie autokonsumpcji bez dodatkowych inwestycji
Zwiększenie autokonsumpcji nie zawsze wymaga od razu dużych inwestycji. Często wystarczy zmiana codziennych nawyków i świadome zarządzanie zużyciem energii. Oto kilka prostych sposobów, które możesz wdrożyć od zaraz:- Zmiana nawyków: Uruchamiaj energochłonne urządzenia, takie jak pralka, zmywarka, suszarka do ubrań czy piekarnik, w ciągu dnia, kiedy Twoja instalacja fotowoltaiczna produkuje najwięcej prądu.
- Wykorzystanie buforów ciepła: Jeśli masz bojler elektryczny do podgrzewania wody, ustaw go tak, aby grzał wodę głównie w słoneczne godziny. Ciepła woda może służyć jako "magazyn" energii na później.
- Ładowanie samochodu elektrycznego: Jeśli posiadasz samochód elektryczny, ładuj go w ciągu dnia, kiedy słońce świeci najmocniej. To jeden z najbardziej efektywnych sposobów na zużycie dużej ilości własnej energii.
- Programowanie urządzeń: Wiele nowoczesnych urządzeń AGD ma funkcję opóźnionego startu. Wykorzystaj ją, aby zaprogramować ich pracę na godziny szczytowej produkcji energii.
Magazyn energii: Czy warto inwestować w domową baterię?
W kontekście net-billingu i dążenia do wysokiej autokonsumpcji, magazyny energii stają się coraz bardziej atrakcyjnym rozwiązaniem. Domowa bateria pozwala na przechowywanie nadwyżek energii, które Twoja instalacja produkuje w ciągu dnia, a których nie jesteś w stanie zużyć na bieżąco. Zamiast oddawać je do sieci po cenie rynkowej, możesz je zmagazynować i wykorzystać wieczorem lub w nocy, kiedy produkcja fotowoltaiki jest niska lub zerowa. To znacząco podnosi poziom autokonsumpcji, często do poziomu 60-70%, a nawet więcej, i sprawia, że stajesz się znacznie bardziej niezależny od cen energii kupowanej z sieci. Dla mnie to kluczowy element optymalizacji systemu fotowoltaicznego w obecnych realiach rynkowych.
Kiedy warto zainwestować w domową baterię? Analiza opłacalności
Decyzja o inwestycji w magazyn energii powinna być dobrze przemyślana i oparta na analizie kilku czynników. Przede wszystkim, jeśli zależy Ci na maksymalizacji autokonsumpcji i uniezależnieniu się od zmiennych cen energii z sieci, magazyn energii jest rozwiązaniem, które warto rozważyć. Dzięki niemu możesz wykorzystać niemal całą wyprodukowaną energię, redukując do minimum potrzebę pobierania prądu od sprzedawcy. Wzrost cen energii elektrycznej na rynku sprawia, że opłacalność magazynów rośnie. Im większa jest różnica między ceną sprzedaży energii do sieci a ceną jej zakupu, tym bardziej sensowne staje się magazynowanie własnego prądu. Magazyn energii to inwestycja, która zwiększa Twoją niezależność energetyczną i pozwala na bardziej efektywne zarządzanie domowym budżetem.Dofinansowania i programy wsparcia, które obniżą koszt inwestycji
Na szczęście, inwestycja w magazyn energii nie musi obciążać w całości Twojego portfela. Rządowe programy dotacji, takie jak popularny program "Mój Prąd", często oferują dodatkowe dofinansowanie na zakup i montaż magazynów energii. To znacząco poprawia ich opłacalność i sprawia, że stają się dostępne dla szerszego grona prosumentów. Warto śledzić aktualne edycje programów wsparcia, ponieważ warunki i wysokość dotacji mogą się zmieniać. Skorzystanie z takiego wsparcia może obniżyć koszt początkowy inwestycji nawet o kilkadziesiąt procent, co przyspiesza zwrot i sprawia, że magazyn energii staje się jeszcze bardziej atrakcyjnym elementem Twojej domowej elektrowni.
Przeczytaj również: Czy wazelina techniczna przewodzi prąd? Klucz do bezpiecznej elektryki.
Twoja energia jest cenna: Jak w pełni wykorzystać potencjał fotowoltaiki?
- Pamiętaj, że w systemie net-billing nadwyżki energii nie przepadają, lecz ich wartość zasila Twój depozyt prosumencki, który służy do obniżania rachunków.
- Kluczową rolę odgrywa autokonsumpcja im więcej własnej energii zużyjesz na bieżąco, tym większe oszczędności wygenerujesz. Zmieniaj nawyki i programuj urządzenia na godziny największej produkcji.
- Rozważ inwestycję w magazyn energii, który znacząco zwiększy autokonsumpcję i uniezależni Cię od cen rynkowych, zwłaszcza przy dostępnych programach dofinansowań.
- Świadome zarządzanie energią to podstawa. Analizuj swoje zużycie i produkcję, aby maksymalnie wykorzystać potencjał swojej instalacji fotowoltaicznej i obniżyć rachunki do minimum.
